Korona Virüs Salgının Hukuki Boyutları,Mevzuatlar ve Güncel Gelişmeler 

Tarih: 01.04.2020 Saat: 14.10 (Son Güncelleme)

Koronavirüs salgını nedeniyle ortaya çıkan olumsuzluklar birçok alanda mevzuat düzenlemesi yapılması gerekliliği doğurmuştur. Mevzuat değişiklikleri ve bunlarla ilgili yazı ve yorumlarımızı anlık olarak bu sayfadan takip edebilirsiniz…

 

1. İş Hukuku Alanında Korona Virüs Etkisi:

Koronavirüs salgın hastalığının yayılma şekli ve yayılma hızındaki artış dikkate alındığında, işverenlerin iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili sıkı tedbirler alması gerektiği açık. İşverenlerin hastalığın yayılmasını önlemek için gerekli tedbirleri almaması halinde işçiler çalışma hakkından kaçınabilir mi? İşçilerin çalışmaktan kaçınma hakkının hukuki sınırları nelerdir? Konuyla ilgili yazımızı okumak için lütfen buraya tıklayınız.

Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi (salgın hastalık) olarak ilan edilen koronavirüsün yayılımının durdurulması için günlük ve sosyal hayatımızda birçok önlem alındı. Kamu kurumlarında işleyişin tamamen durmaması için çalışma saatlerinde kısaltmalar veya daha az kişiyle/dönüşümlü olarak çalışmanın hayata geçirilmesi gibi önlemler alındı. Özel sektörde ise, İçişleri Bakanlığının yayınlamış olduğu genelge ile, yurt genelinde cafe, restoran, tiyatro, sinema vs gibi insanların toplu olarak bir araya geldikleri birçok işletmenin geçici süreyle faaliyetlerinin durdurulmasına karar verildi. Bunun dışında, evden çalışmanın mümkün olduğu sektörlerde, evden çalışmanın uygulanması ve vatandaşların da zorunda olmadıkça dışarı çıkmaması yönünde tavsiyeler verilmeye devam ediliyor. 

Hastalığın yayılımının durdurulması, toplum sağlığının korunması için bireysel önlemler almanın yanında işverenlerin de birtakım önlemler alması gerekiyor. Birçok işyerinin faaliyetlerini durdurmak zorunda kalması nedeniyle bu işyerlerinde çalışan kişilerin durumlarının ne olacağı ise merak konusu. Bu yazımızda, son gelişmelerle birlikte işverenin alabileceği önlemler ve sorumluluklarının neler olduğundan bahsetmeye çalışacağız. Konu ile ilgili detaylı yazımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz.

 

Yeni tip koronavirüs (COVID-19) salgın hastalığının yayılmasını önlemek amacıyla alınan tedbirler, ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilirliğini gün geçtikçe zorlaştırıyor. Bu nedenle işçilerin işten çıkarılması sıklıkla gündeme gelmeye başladı. Koronavirüsten olumsuz etkilenen işverenlerin, iş sözleşmesinin feshi yerine kısa çalışma uygulamasından faydalanması, işçilerin işlerini, işverenlerin de tecrübeli çalışanlarını kaybetmesinin önüne geçilmesini sağlayacaktır. Aynı zamanda devletin belirli koşullar dahilinde ödeyeceği ‘’kısa çalışma ödeneği’’ ile işçilerin gelirine destek olunacaktır. Konuyla ilgili yazımızı buradan okuyabilirsiniz.

Bu süreçte işyerlerinde alınan tedbirlerin, içinde bulunduğumuz olağan dışı durum nedeniyle Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’nda düzenlenen yükümlülükler gözetilmeksizin uygulanması mümkün müdür? Tedbirler sonucu elde edilen sağlık verileri rıza olmaksızın işlenebilir mi? Biz de, konuyla ilgili merak edilen bazı soruları yanıtlamaya çalışacağız. Konuyla ilgili yazımızı buradan okuyabilirsiniz.

2. Gayrimenkul Hukuku Alanında Korona Virüs Etkisi:

Çin’de ortaya çıkan ve Aralık 2019’dan bu yana 6 kıtada 168 ülkede olumsuz etkileriyle hayatı durdurma noktasına getiren Covid-19 salgını, 12 Mart 2020 Tarihinde Dünya Sağlık Örgütü tarafından küresel pandemi olarak ilan edilmiştir. Virüs ve olumsuz etkileri birçok sektörde olduğu gibi inşaat sektöründe de imzalanması planlanan sözleşmelerin belirsizliği yanı sıra, imzalanmış ve halihazırda devam eden sözleşmeler açısından da mücbir sebep olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunda bazı belirsizlikleri gündeme getirmektedir. Korona Virüs İnşaat Sözleşmelerinde Mücbir Sebep Sayılabilir mi? Konuyla ilgili yazımızı buradan okuyabilirsiniz.

Koronavirüse karşı alınan tedbirler kapsamında İçişleri Bakanlığı Genelgesi ile bazı işyerlerinin geçici olarak faaliyetlerinin durdurulmasına karar verildi. Bununla birlikte, salgının yayılımın önlenmesi için kendi inisiyatifi ile işyerlerini kapatanlar da oldu. İşyerlerini kapatmak zorunda kalan, salgının yayılmaması için inisiyatif alarak işyerlerini kapatan veya işyerleri açık olduğu halde salgın nedeniyle işleri durma noktasına gelen esnaf ve tacirlerin kira bedelini ödeme güçlüğü yaşayacakları muhakkak. Dolayısıyla bu durumun işyeri kiralarını nasıl etkileyeceği merak ediliyor. Konuyla ilgili yazımızı buradan okuyabilirsiniz.

Koronavirüs olarak adlandırılan salgın hastalığın ülkemizde de görülmeye başlamasıyla birlikte, bu durumun sosyal ve ekonomik hayatımızda birçok yansımaları oldu. Çoğu işyeri kapatıldı veya kapandı, piyasalardaki nakit akışı durma noktasına geldi, birçok kişi işsiz kaldı. Bu durum vatandaşın en temel ihtiyaçlarını karşılama noktasında sıkıntıya düşmesine sebep oldu. Temel ihtiyaçlarını karşılamakta güçlük çeken bu insanlar, konut kiralarını nasıl ödeyecekler? İşyerleri kapandığı için işsiz kalanlar, işten çıkarılanlar, maaşları kesilenler, ücretsiz izne zorlananlar, 65 yaş üstü veya kronik hastalığı olduğu için sokağa çıkması kısıtlanan ve çalışamayacak durumda olanlar ve diğer koronavirüs mağduru kişiler için kira ödemeleri askıya alınabilecek mi? Koronavirüs nedeniyle sözleşmelerin uyarlanması veya süresinden önce feshi mümkün mü? Bu soruların cevabını bulmaya çalıştığımız yazımızı buradan okuyabilirsiniz

3. İcra İflas Hukuku Alanında Corona Virüs Etkisi:

Dünya Sağlık Örgütü’nün risk seviyesini ‘’çok yüksek’’ olarak belirlediği yeni tip koronavirüs (COVID-19) salgın hastalığı nedeniyle toplumda sosyal mesafenin artması büyük önem taşıyor. Bu nedenle hem icra iflas müdürlüklerindeki yoğunluğun azalması hem de salgın döneminde yaşanacak mağduriyetleri en aza indirgemek için 2279 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile kararın yayımlandığı tarih olan 22.03.2020’den 30.04.2020 tarihine kadar icra ve iflas takiplerinin tatiline karar verildi. Konu ile ilgili detaylı yazımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz. Kararın tam metni için burayı tıklayınız.

Yeni koronavirüs hastalığının yayılma hızını azaltabilmek için birçok ülkede sokağa çıkma kısıtlamaları uygulanıyor. Ülkemizde İçişleri Bakanlığı’nın 21 Mart 2020 tarihinde yayımladığı genelge ile 65 yaş üstü ve kronik rahatsızlığı olanlara sokağa çıkma yasağı getirildi. Bu durumda sokağa çıkma yasağına tabi olan hamiller, çeklerini ibraz edemediklerinde hangi hukuki durumla karşılaşacaklar? Konuyla ilgili yazımızı okumak için lütfen buraya tıklayınız. 

 

4. Sözleşmeler Hukuku Alanında Korona Virüs Etkisi: 

Çin‘de başlayan ve Corona Virüs (Covid-19) olarak bilinen bulaşıcı solunum yolu hastalığının kısa bir süre içerisinde tüm dünyada etkilerini göstererek, küresel anlamda bir tehdit oluşturması ile birlikte, koronavirüs Dünya Sağlık Örgütü tarafından bir salgın olarak nitelendirildi.

Salgının birçok alanda olduğu gibi ekonomik alanda da yol açtığı sorunlar her geçen gün artarken özellikle ticari ilişkilerde gecikme veya ifa güçlüğü durumlarının meydana gelmesi muhtemel gözüküyor. Ülkemizde de salgına karşı tedbir amaçlı yürütülen uygulamalar neticesinde meydana gelecek aksaklıklar Koronavirüs salgınının hukukta mücbir sebep olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceği sorusunu akıllara getiriyor. Konuyla ilgili değerlendirmelerimizi okumak için lütfen buraya tıklayınız.

 

5. Vergi Hukuku:

Dünya Sağlık Örgütü tarafından pandemi olarak ilan edilen Koronavirüs salgın hastalığının risk derecesinin yüksekliği ve henüz bir tedavinin bulunamamış olması nedenleriyle; kalabalığın önlenmesi ve sosyal mesafenin korunabilmesi adına Dünya çapında farklı önlemler alınmıştır.  Ülkemizde alınan önlemler kapsamında bazı sektörlerde geçici olarak faaliyete ara verilmesi, 65 yaş üzeri ile kronik hastalığı bulunan vatandaşların sokağa çıkmasının yasaklanması gibi bazı kısıtlamalar gündeme gelmiştir. Alınan önlemler doğrultusunda mükelleflerin mağduriyetini en aza indirebilmek amacıyla; 24.03.2020 tarihinde Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan ‘’Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ’’ ile beyanname/bildirim süreleri uzatılarak, ödemelerin ertelenmesine karar verilmiştir. Konuyla ilgili değerlendirmelerimizi okumak için lütfen buraya tıklayınız.

 

6. Bankacılık ve Finans Alanında Koronavirüs Etkisi

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) vatandaşın ve reel sektörün finansman koşullarını kolaylaştırmak ve ekonomik/finansal risklerin azaltılabilmesi amacıyla bazı tedbir kararları aldı. Kurumdan yapılan açıklama şu şekilde;

“Ülkemiz de dahil olmak üzere birçok ülkeye yayılan Covid-19 salgını neticesinde ekonomik ve ticari faaliyetlerde oluşan aksaklıklar nedeniyle, Kredilerin Sınıflandırılması ve Bunlar İçin Ayrılacak Karşılıklara İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 4’üncü ve 5’inci maddeleri kapsamında kredilerin donuk alacak sınıflandırılması için öngörülen 90 gün gecikme süresinin, bu kurul kararı tarihi itibarıyla birinci ve ikinci grupta izlenen krediler için 31 Aralık 2020 tarihine kadar 180 gün olarak uygulanmasına karar verildi.

90 günlük gecikmeye rağmen ikinci grupta sınıflandırılmaya devam olunan krediler için ayrılacak karşılıkların, bankaların TFRS 9 kapsamında beklenen kredi zararının hesaplanmasında kullandıkları kendi risk modellerine göre ayırmalarına devam olunmasına, anılan yönetmeliğin 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin beşinci alt bendinin 31 Aralık 2020 tarihine kadar uygulanmamasına, bu kararın kuruluş birliklerine duyurulmasına ve kurum internet sitesinde yayımlanmasına karar verilmiştir.” Konuyla ilgili yazımızı okumak için  buraya tıklayınız.

25.03.2020 tarih ve 2283 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile koranavirüs salgını nedeniyle zarar gören esnaf ve sanatkarların, Türkiye Halk Bankası Anonim Şirketince düşük faizli kredi kullandırılmasına dair kararlar kapsamındaki kredi borçlarının ertelenmesine karar verilmiştir. Konu ile ilgili detaylı yazımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz. Kararın tam metni için burayı tıklayınız. 

 

7. İdare Hukuku ve Kamusal Alanda Korona Virüs Etkisi:

25.3.2020 tarih ve 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’da düzenlenen Geçici Madde 1 ile yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgın hastalığının ülkemizde görülmüş olması nedeniyle, yargılamalara ilişkin bütün süreler 30 Nisan’a kadar durduruldu. Yeni düzenlemeyle, duruşmalar ertelenecek ve süreler geriye dönük olarak durdurulacak. Konu ile ilgili detaylı yazımızı buraya tıklayarak okuyabilirsiniz. Kanunun tam metnine buradan ulaşabilirsiniz.

Koronavirüs vakalarının ülkemizde tespit edilmeye başlamasından bu yana hastalığın daha fazla yayılmasını önlemek amacıyla her geçen gün daha sıkı önlemler alınıyor. Bu kapsamda, icra ve iflas takiplerinin durdurulması, ivedi sayılacak diğer hususlar haricinde duruşma ve keşiflerin ertelenmesi gibi bir dizi önlem alındı.  Konuyla ilgili yazımızı okumak için burayı tıklayınız.

COVID-19 salgının ülkemizde yayılımının en aza indirilmesi amacıyla, bu salgınla mücadeleyi ve salgının etkilerinin azaltılmasına yönelik faaliyetleri zafiyete uğratmayacak ve kamu hizmetlerini aksatmayacak şekilde, ihtiyacı karşılayacak kadar asgari sayıda personelin bulundurulması şartıyla esnek çalışma ve diğer usüllere ilişkin düzenleme gelmiştir. Düzenleme metni için buraya tıklayınız.

8. Diğer Mevzuat Değişiklikleri 

26.03.2020 Tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 7226 Sayılı ‘’BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN’’un

Site İçi Arama

Bizimle İletişime Geçin